Naamsteen 'Eindoffensief Bos van Houthulst 28 september 1918'

Naamsteen 'Eindoffensief Bos van Houthulst 28 september 1918'

Meer info

Deze naamsteen maakt deel uit van de 5de reeks naamstenen, onthuld in 1988, die herinneren aan plaatsen en gebeurtenissen die plaatsgrepen tijdens de eerste en beslissende fase van het eindoffensief in het najaar van 1918. Hiervoor werd de "Legergroep Vlaanderen" gevormd. De eerste fase was de inname van de Vlaamse heuvelkam van 28 september tot 4 oktober. Na een hevig bombardement, in de morgen van 28 september, konden de geallieerde troepen reeds de eerste 4 Duitse stellingen veroveren.  Het 'Bos van Houthulst' was vanaf midden oktober 1914 door de Duitsers bezet geweest. De Duitsers bouwden het Vrijbos uit tot een goed gecamoufleerd depot. In het bos werden tal van depots voor materialen, munitie en allerhande voorraden ingericht. Een netwerk van spoorlijnen, emplacementen en smalspoorbaantjes doorkruiste het bos. Begraafplaatsen werden in het bos aangelegd, net zoals oefenterreinen en schietstanden en observatieposten. Tot 1917 leek het bos een relatief veilig oord te zijn, zeker in vergelijking met de loopgraven aan het front. Maar vanaf 1917 zou het bos door de vijandelijke artillerie omgetoverd worden in een 'vulkanisch maanlandschap'. Om het bos te kunnen verdedigen, werden vanaf 1917 'Riegels' uitgebouwd: dit waren dwarsverbindingen (oost west gericht) tussen de hoofdstellingen die min of meer van het N naar het Z liepen. Geholpen met de betonnen versterkingen die her en der in en rond het bos opgetrokken werden, moesten de manschappen de 'vesting' voldoende kunnen verdedigen.  Voor het geallieerde Eindoffensief werd het beruchte 'Bos van Houthulst' beschouwd als een cruciaal punt. De verovering ervan was de verantwoordelijkheid van de 'Groepering Noord' van de 'Legergroep Vlaanderen', die stond opgesteld tussen Mangelare en Blankaartvijver. Het bos zelf moest meerbepaald veroverd worden door de 7de Infanteriedivisie, bestaande uit het 4de, het 23ste en het 24ste Linieregiment, o.l.v. Generaal-Majoor Van Acker. Deze divisie stond bekend als een Vlaamsgezinde divisie en de “eer” om deze vesting te veroveren, werd door sommigen dan ook eerder als een “straf” beschouwd. Op 28 september kon het 4de Linieregiment doordringen in het Z van het bos, het 23ste frontaal in het hart en het 24ste in het N. Even na de middag was het beruchte woud veroverd. Uitbundige felicitaties konden in ontvangst worden genomen. Velen hadden echter het leven gelaten en er volgde nog een bloedige namiddag, voornamelijk omdat de artillerie niet meer kon volgen.  Aan de vooravond van WOI was van het oorspronkelijke 4000 ha grote 'Bos van Houthulst' nog slechts ¼ over. Er stonden 5 à 6 'kasteeltjes'. Tijdens WOI werd nog eens 9/10 van de resterende 1000 ha verwoest.  De verwoestingen waren zo groot dat alle bomen geveld moesten worden. Tijdens de jaren 1920-1922 werd het bos ontmijnd en slechts voor een deel herbebost. Vandaag telt het bos nog 370 ha, verdeeld over kleinere bosjes. Van de kasteeltjes werden er na de oorlog maar een paar herbouwd.  Na de wapenstilstand lagen op het grondgebied van Houthulst ook verschillende Duitse en kleine Belgische begraafplaatsen en veldgraven. Ze werden gegroepeerd en gerepatrieerd. In de periode 1923-1925 werd de Belgische militaire begraafplaats aangelegd. In de jaren '50 werden alle stoffelijke resten van Duitse doden in het "Vrijbos" naar Langemark overgebracht.  Op 29 september 1988 werd de vijfde en laatste reeks naamstenen plechtig onthuld. Op deze plechtigheid waren de volgende vooraanstaande personen aanwezig: de gouveurneur van de provincie West-Vlaanderen, de voorzitter van de provincieraad, de gedeputeerden, de burgemeester en schepenen van Houthulst en de vertegenwoordigers van de militaire overheid en van de vaderlandslievende verenigingen. Toespraken werden gehouden door de gouverneur O. Vanneste, de gedeputeerde W. Vens en de burgemeester W. Roelens van Houthulst. Naar aanleiding van de afsluiting van de 5 reeksen naamstenen werd een overzichtstentoonstelling georganiseerd met archieffoto's in verband met de 25 naamstenen.

 

'Naamsteen 1914-1918' Nr. 22 - vijfde reeks - 1988 Op 29 september 1988 werd de vijfde reeks 'naamstenen' (Eindoffensief Stadenberg 1918, Eindoffensief Steenbeek 1918, Eindoffensief Bos van Houthulst 1918, Eindoffensief Passendale 1918) plechtig onthuld. De 'naamstenen' werden in de tachtiger jaren geplaatst op belangrijke sites voor het Belgisch leger waar nog geen gedenktekens aanwezig waren. Het gaat telkens om een ruitvormige gedenksteen uit witte natuursteen die schuin tegen rechthoekige sokkel van gewapend beton gevestigd is. Bovenaan het gekleurde wapenschild van de provincie West-Vlaanderen; daaronder "Eindoffensief Bos van Houthulst 28 september 1918"; onderaan het monogram van koning Albert I. De naamstenen zijn ontworpen en uitgevoerd door Pieter-Hein Boudens, geboren te Brugge op 29 april 1955. De ruitvormige naamstenen meten 80 x 80 x 10 cm. De letters zijn diep V-vormig ingekapt en lichtgrijs gepatineerd. Bovenaan de tekst prijkt het schild van de provincie West-Vlaanderen in geanodiseerd aluminium. Onderaan werd meestal het officieel monogram van Koning Albert I ingekapt als hulde aan deze vorst. Het voetstuk in spanbeton werd gegoten door de firma Hollevoet te Torhout naar een ontwerp van Johan Vansteenkiste, bouwkundig tekenaar bij de Provinciale Dienst voor Cultuur.


Website:

http://www.wo1.be/nl/db-items/naamsteen-eindoffensief-bos-van-houthulst-28-september-1918

Historische datum

28-09-1918

Tags:

HERDENKING - EINDOFFENSIEF

Thema's:

ACHTER HET FRONT - MILITAIRE STRIJD - ONDERNEMEN - SOLDATEN

Gerelateerde items:

Terug naar resultaten